Το μεγάλο πρόβλημα των οφειλετών... αγνώστου ταυτότητας επιδιώκουν να λύσουν οι servicers, στο πλαίσιο της διαπραγμάτευσης που βρίσκεται σε εξέλιξη με την κυβέρνηση και την Τράπεζα της Ελλάδος για μια νέα νομοθετική ρύθμιση για τα θέματα του ιδιωτικού χρέους.
Το πρόβλημα που θέτουν μετ' επιτάσεως εδώ και πολύ καιρό οι εταιρείες διαχείρισης δανείων είναι ότι για πολύ μεγάλο αριθμό οφειλετών δεν διαθέτουν σωστά στοιχεία επικοινωνίας, με αποτέλεσμα να γίνεται αδύνατη η προσέγγισή τους για ρύθμιση των οφειλών τους.
Υπολογίζεται ότι το θέμα αφορά περισσότερους από 850.000 οφειλέτες, δηλαδή περίπου το 1/3 του συνόλου των 2,5 εκατομμυρίων οφειλετών που έχουν δάνεια υπό τη διαχείριση των servicers.
Για αυτό το πρόβλημα έχουν ενταθεί και οι πιέσεις από διεθνείς οργανισμούς, όπως το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Το ζήτημα της απουσίας επαρκών στοιχείων έχει επισημανθεί και από το ΔΝΤ σε πρόσφατη έκθεσή του, όπου σημείωνε την αδυναμία των εταιρειών διαχείρισης να αποκτήσουν πρόσβαση σε επικαιροποιημένα στοιχεία επικοινωνίας μεγάλου αριθμού δανειοληπτών.
Το Ταμείο τόνιζε ότι πρόκειται για ένα τεχνικό εμπόδιο που πρέπει να ξεπεραστεί άμεσα. Όπως ανέφερε, δεν υπάρχει δυνατότητα εντοπισμού για περισσότερο από το ένα τρίτο των οφειλετών. Η επίλυση αυτού του ζητήματος θεωρείται κομβική για τη βελτίωση της απόδοσης των εταιρειών διαχείρισης, καθώς θα διευκόλυνε την επίτευξη περισσότερων συναινετικών αναδιαρθρώσεων και θα εξασφάλιζε την έγκαιρη ενημέρωση των πολιτών σε περιπτώσεις ρευστοποιήσεων.
Εξάλλου, η απροθυμία μεγάλου αριθμού οφειλετών να συζητήσουν με τους servicers για ρυθμίσεις έχει γίνει αισθητή και από το γεγονός ότι μόνο ένας μικρός αριθμός οφειλετών (υπολογίζονται σε 122.000) έχουν εγγραφεί στις ειδικές πλατφόρμες των servicers για να ενημερωθούν για τα χρέη τους και να συζητήσουν για ρύθμιση.
Σε αυτό το πλαίσιο και ενόψει της νέας νομοθετικής παρέμβασης του υπουργείου Οικονομικών, που αναμένεται ως το τέλος του έτους, οι servicers έχουν επαναφέρει το αίτημά τους να τους δοθεί πρόσβαση στην πλατφόρμα της ΑΑΔΕ, ώστε να μπορούν να αναζητούν ηλεκτρονικά τα επικαιροποιημένα στοιχεία των οφειλετών, όπως έχουν δηλωθεί στην Εφορία.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η κυβέρνηση αναγνωρίζει το πρόβλημα και την ανάγκη των εταιρειών να αποκτήσουν δίαυλο επικοινωνίας με τους «άφαντους» οφειλέτες. Ταυτόχρονα, όμως, προβληματίζεται για την πολιτική πλευρά της ρύθμισης που ζητούν οι servicers. Ιδιαίτερα εν μέσω παρατεταμένης προεκλογικής περιόδου, το κυβερνητικό επιτελείο σταθμίζει τον κίνδυνο να κατηγορηθεί από την αντιπολίτευση ότι παραχωρεί ευαίσθητα, προσωπικά δεδομένα από κρατικές βάσεις σε ιδιωτικά συμφέροντα.
Το νομοσχέδιο για τους servicers
Σημειώνεται ότι οι διαβουλεύσεις ανάμεσα στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και την Τράπεζα της Ελλάδος αφορούν τη δημιουργία ενός αυστηρότερου κανονιστικού πλαισίου. Το νέο αυτό πλέγμα κανόνων σχεδιάζεται με προσοχή ώστε να ενισχύσει την αποτελεσματικότητα των ρυθμίσεων χωρίς να διαταράξει τις τιτλοποιήσεις του προγράμματος «Ηρακλής».
Στο τραπέζι βρίσκονται προτάσεις για επιβολή ανώτατου ορίου στα επιτόκια των ρυθμίσεων, ευνοϊκότερη μεταχείριση των εγγυητών, αυστηρά χρονοδιαγράμματα για την κατάθεση προτάσεων από τις εταιρείες, καθώς και κυρώσεις σε περιπτώσεις ελλιπούς ενημέρωσης των πολιτών.
Η παρέμβαση του υπουργείου έρχεται ως απάντηση σε σωρεία καταγγελιών από πολίτες, οι οποίοι κάνουν λόγο για αδικαιολόγητες καθυστερήσεις, αδυναμία επικοινωνίας με τους αρμόδιους υπαλλήλους, αδιαφάνεια ως προς το ύψος της οφειλής και προτάσεις δόσεων που δεν ανταποκρίνονται στις οικονομικές τους δυνατότητες. Μάλιστα, έχει ήδη συσταθεί ειδική ομάδα εργασίας στο υπουργείο, η οποία ανοίγει φακέλους για κάθε καταγγελία προκειμένου να ελέγχει τη βασιμότητά της και τη μετέπειτα στάση του εκάστοτε servicer.
Οι servicers έχουν προχωρήσει τα τελευταία τέσσερα χρόνια σε ρυθμίσεις ύψους περίπου 40 δισ. ευρώ, επί συνόλου 80 δισ. ευρώ δανείων υπό διαχείριση. Κάθε χρόνο υπογράφονται διμερείς συμφωνίες ύψους 7 δισ. ευρώ, οι οποίες παρουσιάζουν πολύ υψηλότερα ποσοστά βιωσιμότητας σε σύγκριση με τον εξωδικαστικό μηχανισμό, καθώς το 75% των οφειλετών τηρούν κανονικά το πρόγραμμα και μόνο 25% εμφανίζουν ξανά αδυναμία πληρωμής.
Σε αυτές τις διμερείς λύσεις, που γίνονται με βάση τον Κώδικα Δεοντολογία της Τράπεζας της Ελλάδος, προσφέρονται συχνά και γενναίες διαγραφές οφειλών που φτάνουν κατά μέσο όρο το 51% (69% στα καταναλωτικά, 56% στα μικρά επιχειρηματικά και 40% στα στεγαστικά).
