Χαμένο για δεκαετίες από τον χάρτη της τέχνης και γνωστό στους ειδικούς μόνο μέσα από μια ασπρόμαυρη φωτογραφία του 1931, ένα αριστούργημα του αμερικανικού μοντερνισμού ετοιμάζεται τώρα να βγει στο σφυρί από τον οίκο Christie’s.
Η εκτιμώμενη αξία του κυμαίνεται μεταξύ 3 και 5 εκατομμυρίων δολαρίων. Η διαδρομή του έργου μοιάζει με μυθιστόρημα, καθώς παρέμεινε για σχεδόν σαράντα χρόνια κλεισμένο στο αυθεντικό του ξύλινο κιβώτιο, χωμένο πίσω από χειμωνιάτικα παλτό και χαρτόκουτα στην ντουλάπα ενός διαμερίσματος στο East Village της Νέας Υόρκης.
Η αγορά του το 1963 και η διαδρομή του έργου
Η ιδιοκτήτρια του πίνακα, μια ιδιαίτερα μορφωμένη και εσωστρεφής γυναίκα που είχε εργαστεί στην αμερικανική διπλωματική υπηρεσία, έφυγε πρόσφατα από τη ζωή σε ηλικία άνω των 90 ετών.
Σύμφωνα με τις αφηγήσεις της ανιψιάς της, το έργο είχε αποκτηθεί το 1963 από γκαλερί της Νέας Υόρκης έναντι μόλις 3.800 δολαρίων από τη μητέρα της, η οποία το χάρισε στην κόρη της — πιθανότατα ως δώρο για την αποφοίτησή της από το μεταπτυχιακό της.
Ο φόβος του βλέμματος και η «εξορία» στην ντουλάπα
Για πολλά χρόνια, η απεικόνιση του όρους Lobo Peak κοντά στο Τάος του Νέου Μεξικού κοσμούσε περήφανα τον τοίχο του σπιτιού της.
Η κατάσταση αυτή άλλαξε ριζικά στα μέσα της δεκαετίας του '80. Κατά τη διάρκεια μιας συγκέντρωσης στο διαμέρισμά της, η ιδιοκτήτρια παρατήρησε έναν καλεσμένο να κοιτάζει το έργο «λίγο πιο προσεκτικά απ’ όσο θα ήθελε». Κυριευμένη από ανησυχία για την ασφάλειά του, το κατέβασε αμέσως, το συσκεύασε ξανά στο αρχικό του ξύλινο κιβώτιο μεταφοράς και το έκρυψε βαθιά μέσα στην ντουλάπα.
Η αναπάντεχη αποκάλυψη και η υπογραφή
Το μυστικό αποκαλύφθηκε τυχαία μόλις το 2022, όταν η ηλικιωμένη γυναίκα είπε εντελώς αδιάφορα στην ανιψιά της: «Α, παρεμπιπτόντως, υπάρχει μια Georgia O’Keeffe στην ντουλάπα». Το κιβώτιο τελικά ανοίχτηκε φέτος, κατά τη διαδικασία εκκαθάρισης του σπιτιού μετά τον θάνατό της.
Όπως επιβεβαίωσε ο Tylee Abbott, διευθυντής Αμερικανικής Τέχνης στον οίκο Christie’s, η γνησιότητα του πίνακα ήταν αδιαμφισβήτητη από την πρώτη στιγμή. Στο πίσω μέρος του καμβά υπήρχε το χαρακτηριστικό προσωπικό σύμβολο της ζωγράφου: ένα ζωγραφισμένο αστέρι με τα αρχικά «OK» στο κέντρο.
Καλλιτεχνική σημασία και η σπάνια τριλογία
Ο πίνακας φιλοτεχνήθηκε το 1930 και αποτελεί ορόσημο για την καλλιτέχνιδα, καθώς σηματοδοτεί την απαρχή της σχέσης της με την άγρια έρημο των νοτιοδυτικών ΗΠΑ. Επιπλέον, η συλλεκτική του αξία εκτινάσσεται επειδή είναι το πρώτο έργο μιας σειράς τριών πινάκων: το δεύτερο ανήκει στη μόνιμη συλλογή του Μητροπολιτικού Μουσείου Τέχνης της Νέας Υόρκης (Met), ενώ το τρίτο βρισκόταν επί δεκαετίες στα χέρια της οικογένειας Ροκφέλερ.
Με αυτόν τον τρόπο, έπειτα από σχεδόν έναν αιώνα, συμπληρώνεται ένα χαμένο κομμάτι της ιστορίας της τέχνης, λίγο πριν βγει στο σφυρί την Τρίτη.