Οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας και ο κρίσιμος ρόλος της χρηματοδότησης στην ενίσχυση της παραγωγικότητας, τέθηκαν στο επίκεντρο της συνεδρίασης του διοικητικού συμβουλίου του ΕΒΕΑ, που πραγματοποίηθηκε σήμερα παρουσία του διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννη Στουρνάρα.
Όπως αναφέρει ανακοίνωση του επιμελητηρίου, κατά την ομιλία του ο κ. Στουρνάρας τόνισε ότι «η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να διατηρεί την αναπτυξιακή δυναμική της. Ο ρυθμός ανάπτυξης ήταν 2% το πρώτο εννεάμηνο του 2025 σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2024, σημαντικά υψηλότερος από το μέσο ρυθμό ανάπτυξης της ζώνης του ευρώ (1,5%). Βασικές συνιστώσες της ανάπτυξης ήταν η ιδιωτική κατανάλωση και οι καθαρές εξαγωγές, ενώ θετική ήταν και η συμβολή των επενδύσεων λόγω της ενίσχυσης των πάγιων επενδύσεων, τόσο σε παραγωγικό εξοπλισμό, όσο και σε κατασκευές. Σύμφωνα με τις τρέχουσες προβλέψεις της Τράπεζας της Ελλάδος, ο ετήσιος ρυθμός αύξησης του ΑΕΠ την περίοδο 2025-28 αναμένεται να διαμορφωθεί στο 2,1%.
Οι επενδύσεις αυξάνονται σταθερά και στηρίζουν την οικονομική ανάκαμψη. Η πρόσφατη αναθεώρηση των ετήσιων εθνικολογιστικών στοιχείων για την περίοδο 2022-24, δείχνει μια μετατόπιση στη σύνθεση της ανάπτυξης προς τις επενδύσεις. Συγκεκριμένα, οι συνολικές επενδύσεις ως ποσοστό στο ΑΕΠ εκτιμάται ότι έφθασαν στο 17% το 2025 από 11% το 2019, εξαιτίας των υψηλότερων ιδιωτικών επενδύσεων. Μεταπανδημικά, η συμβολή τους στον ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης ήταν κατά μέσο όρο 1,9 ποσοστιαίες μονάδες (ποσ. μον.), έναντι μόλις 0,3 ποσ. μον. στη ζώνη του ευρώ. Ωστόσο, το επενδυτικό κενό στην Ελλάδα σε σχέση με την ευρωζώνη παραμένει σημαντικό, παρά την αισθητή συρρίκνωσή του τα τελευταία χρόνια, αφού οι επενδύσεις στην ευρωζώνη παραμένουν σταθερές στο 21% του ΑΕΠ περίπου.
Η περαιτέρω ενίσχυση των επενδύσεων είναι καθοριστική για τη μελλοντική πορεία της οικονομίας, και δη την αλλαγή του αναπτυξιακού προτύπου με έμφαση στην καινοτομία, την ενίσχυση της παραγωγικότητας, τον προσανατολισμό προς εξωστρεφείς δραστηριότητες, καθώς και την αποτελεσματική αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και τη διευκόλυνση της πράσινης μετάβασης.
Η συνεπής και αξιόπιστη δημοσιονομική πορεία της χώρας, η υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων και η συνακόλουθη ενίσχυση της εμπιστοσύνης, συνέβαλαν καθοριστικά στην άνοδο των επενδύσεων την τελευταία πενταετία. Ιδιαίτερα θετικά στη βελτίωση του επενδυτικού κλίματος, επέδρασε η ανάκτηση πιστοληπτικής αξιολόγησης στην επενδυτική κατηγορία για τα ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου το 2023. Παράλληλα η αποτελεσματική εποπτεία του τραπεζικού συστήματος, η μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων και η ενίσχυση της κεφαλαιακής επάρκειας των τραπεζών, επέτρεψαν στα πιστωτικά ιδρύματα να χρηματοδοτούν πιο ενεργά την οικονομία, εδραιώνοντας τη θετική πορεία των επενδύσεων. Πράγματι, στη διάρκεια του 2025, η τραπεζική χρηματοδότηση των επιχειρήσεων ενισχύθηκε περαιτέρω και το κόστος δανεισμού υποχώρησε σημαντικά. Παρά την αυξημένη διεθνή αβεβαιότητα, οι παράγοντες αυτοί αναμένεται ότι θα συνεχίσουν να στηρίζουν την εγχώρια επενδυτική δυναμική και κατά το τρέχον έτος.
Η αλληλεξάρτηση μεταξύ ταχύρρυθμης οικονομικής ανάπτυξης, δημοσιονομικής σταθερότητας, ισχυρής πιστωτικής επέκτασης, αύξησης των επενδύσεων, θετικών αποτελεσμάτων των τραπεζών και προσεκτικής διαχείρισης όλων των κινδύνων τους, έχει φέρει σημαντικά, θετικά αποτελέσματα και έχει ωφελήσει την εθνική οικονομία. Η συνέχισή της αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση και για μελλοντικά οφέλη».
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του ΕΒΕΑ, Γιάννης Μπρατάκος, εστίασε στο ζήτημα της πρόσβασης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων σε επενδυτικά εργαλεία, ως προϋπόθεση για την ανθεκτικότητα και τον εκσυγχρονισμό του επιχειρηματικού ιστού. Σύμφωνα με τον κ. Μπρατάκο, η ελληνική οικονομία βρίσκεται σε ένα κρίσιμο μεταβατικό σημείο, καθώς μετά την ανάκτηση της διεθνούς αξιοπιστίας και τη δημοσιονομική εξυγίανση, το μεγάλο στοίχημα είναι πλέον η μετάφραση της σταθερότητας σε υψηλή παραγωγικότητα, επενδύσεις και εξωστρέφεια.
Παρά τη βελτίωση του τραπεζικού συστήματος που σημειώθηκε τα τελευταία χρόνια - επεσήμανε ο πρόεδρος του ΕΒΕΑ - πολλές επιχειρήσεις μένουν εκτός χρηματοδότησης. Όπως εξήγησε, «το υψηλό κόστος του χρήματος, τα αυστηρά κριτήρια πιστοληπτικής αξιολόγησης και η έλλειψη επαρκούς χρηματοοικονομικής προετοιμασίας, λειτουργούν συχνά αποτρεπτικά. Από την άλλη, ένα μεγάλο μέρος των επιχειρήσεων δεν στερείται βιωσιμότητας ή προοπτικής, αλλά εργαλείων και καθοδήγησης, καθώς δεν διαθέτει πάντα την τεχνική δυνατότητα να παρουσιάσει με σαφήνεια την οικονομική του εικόνα, να οργανώσει αξιόπιστα τον χρηματοδοτικό του φάκελο, ή να αξιοποιήσει εναλλακτικά εργαλεία χρηματοδότησης. Ιδιαίτερα για τις πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις, η πρόσβαση στη χρηματοδότηση αποτελεί καθοριστικό παράγοντα ανθεκτικότητας, καθώς χωρίς αυτήν, ακόμη και υγιείς επιχειρηματικές προσπάθειες δυσκολεύονται να επενδύσουν, να εκσυγχρονιστούν ή να ενταχθούν σε νέες αλυσίδες αξίας».
Στο πλαίσιο αυτό, ο κ. Μπρατάκος ανέφερε ότι ο ρόλος του τραπεζικού συστήματος είναι κρίσιμος όχι μόνο ως μηχανισμός πιστωτικής επέκτασης, αλλά ως εταίρος στην αναπτυξιακή διαδικασία. Για αυτό και η συμβολή της Τράπεζας της Ελλάδος είναι κομβική, τόσο στη διασφάλιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας, όσο και στη δημιουργία ενός πλαισίου που διευκολύνει τη διοχέτευση πόρων προς παραγωγικές και βιώσιμες επιχειρήσεις, που ενθαρρύνει τις υγιείς πρωτοβουλίες, που στηρίζει την έγκαιρη αναδιάρθρωση όπου απαιτείται και κατευθύνει τη χρηματοδότηση εκεί όπου μπορεί να παραχθεί πραγματική προστιθέμενη αξία.
«Πάγια θέση του ΕΒΕΑ είναι ότι η ισχυρή και βιώσιμη ανάπτυξη προϋποθέτει ισχυρές, υγιείς και χρηματοδοτούμενες επιχειρήσεις. Και αυτές, με τη σειρά τους, χρειάζονται ένα σταθερό, αξιόπιστο και προβλέψιμο χρηματοπιστωτικό περιβάλλον. Για τον επιχειρηματικό κόσμο, το ζητούμενο δεν είναι η επιστροφή σε πρακτικές του παρελθόντος, αλλά η δημιουργία συνθηκών που ευνοούν τη συνέπεια, τη διαφάνεια, τη συνεργασία και τη μακροπρόθεσμη προοπτική. Η Τράπεζα της Ελλάδος δεν είναι μόνο ο θεματοφύλακας της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας, αλλά και ο θεσμικός παράγοντας που συμβάλλει στη διαμόρφωση ενός περιβάλλοντος εμπιστοσύνης και λειτουργικότητας για την πραγματική οικονομία», είπε κλείνοντας την ομιλία του ο πρόεδρος του ΕΒΕΑ.
