Στην πλήρη ψηφιακή εποπτεία από την ΑΑΔΕ περνούν οι συναλλαγές των επιχειρήσεων σε τρεις φάσεις, αρχής γενομένης από την 1η Οκτωβρίου και μέχρι τις αρχές του 2027.
Στόχος της φορολογικής Αρχής είναι η ηλεκτρονική καταγραφή κάθε συναλλαγής των επιχειρήσεων με την υποχρεωτική αποστολή των δεδομένων στο myDATA υπό την απειλή τσουχτερών προστίμων, τα οποία θα κοινοποιούνται αυτόματα και ψηφιακά στους παραβάτες.
Με τις παρεμβάσεις αυτές, στόχος είναι η δημιουργία ενός ενιαίου ψηφιακού αποτυπώματος κάθε συναλλαγής, από το τιμολόγιο και την αποστολή έως τη μεταφορά και την παραλαβή των προϊόντων, παρακολουθώντας τη διαδρομή τους.
Ειδικότερα, η ηλεκτρονική τιμολόγηση επεκτείνεται από την 1η Οκτωβρίου και στις μικρές επιχειρήσεις με ετήσιο τζίρο κάτω του 1 εκατομμυρίου ευρώ, ενώ μέχρι τώρα ισχύει για τις μεγάλες εταιρείες.
Για τις μικρές επιχειρήσεις που μπαίνουν σε δέκα ημέρες στην ηλεκτρονική τιμολόγηση θα δοθεί ένα περιθώριο προσαρμογής τριών μηνών έως την 31η Δεκεμβρίου 2026 και από την 1η Ιανουαρίου 2027 θα την εφαρμόζουν υποχρεωτικά.
Στο μεταβατικό διάστημα, θα επιτρέπεται, υπό προϋποθέσεις, η σταδιακή εκπλήρωση της υποχρέωσης με παράλληλη χρήση και άλλων τρόπων έκδοσης και διαβίβασης, ενώ βασική προϋπόθεση είναι να έχει υποβληθεί εμπρόθεσμα η σχετική δήλωση για έναρξη ηλεκτρονικής έκδοσης ή η δήλωση χρήσης της εφαρμογής timologio, με ημερομηνία έναρξης το αργότερο την 1η Οκτωβρίου.
Οι οδηγίες και τα πρόστιμα
Σύμφωνα με την εγκύκλιο του διοικητή της ΑΑΔΕ Γιώργου Πιτσιλή οι οντότητες, υποχρεούνται να εκδίδουν για κάθε πώληση αγαθών και παροχή υπηρεσιών, τιμολόγιο ή κάθε άλλο έγγραφο που περιλαμβάνει όλες τις απαιτούμενες πληροφορίες για να θεωρείται τιμολόγιο, αποκλειστικά ηλεκτρονικά, είτε μέσω χρήσης Υπηρεσιών Παρόχου για την Ηλεκτρονική Έκδοση Στοιχείων είτε μέσω χρήσης της Εφαρμογής Έκδοσης και Διαβίβασης Παραστατικών που είναι προσβάσιμη στον διαδικτυακό τόπο της ΑΑΔΕ (timologio).
Η μη συμμόρφωση περί έκδοσης ηλεκτρονικού τιμολογίου αποκλειστικά με τους ως άνω προβλεπόμενους τρόπους, όπως στην περίπτωση έκδοσης με χειρόγραφο τρόπο ή άλλο τεχνικό μέσο (πχ εμπορικό/λογιστικό πρόγραμμα ERP), πλην της εξαιρετικής περίπτωσης απώλειας διασύνδεσης (διακοπής του συστήματος διανομής ηλεκτρικής ενέργειας ή σύνδεσης στο διαδίκτυο), θεωρείται ως μη έκδοση του τιμολογίου αυτού και ως εκ τούτου επιβάλλονται τα αναλογούντα πρόστιμα κατά περίπτωση.
Τα πρόστιμα ποικίλουν ανάλογα με το αν οι υπόχρεοι υπάγονται στον ΦΠΑ ή όχι και αν τηρούν απλογραφικά ή διπλογραφικά βιβλία και συγκεκριμένα:
- Σε πρόσωπο που ασκεί επιχειρηματική δραστηριότητα και δεν εκδίδει λογιστικά αρχεία ή εκδίδει ή λαμβάνει ανακριβή λογιστικά αρχεία (παραστατικά), για πράξεις που δεν επιβαρύνονται με Φόρο Προστιθέμενης Αξίας (Φ.Π.Α.), επιβάλλεται πρόστιμο 500 ευρώ ανά φορολογικό έλεγχο, αν είναι υπόχρεο τήρησης απλογραφικού λογιστικού συστήματος και 1.000 ευρώ ανά φορολογικό έλεγχο, αν είναι υπόχρεο τήρησης διπλογραφικού λογιστικού συστήματος.
- Ειδικά σε πρόσωπο που δεν υποβάλλει ή υποβάλλει ανακριβή στοιχεία αναφορικά με τις υποχρεώσεις του, επιβάλλεται πρόστιμο 2.500 ευρώ.
- Σε πρόσωπο που ασκεί επιχειρηματική δραστηριότητα και δεν εκδίδει παραστατικά πώλησης (φορολογικά στοιχεία) ή εκδίδει ή λαμβάνει ανακριβή στοιχεία για πράξεις που επιβαρύνονται με Φ.Π.Α., επιβάλλεται πρόστιμο ίσο με το 50% επί του φόρου που θα προέκυπτε από το μη εκδοθέν στοιχείο ή επί της διαφοράς, αντίστοιχα. Το πρόστιμο αυτό δεν μπορεί να είναι κατώτερο, αθροιστικά ανά φορολογικό έλεγχο, των 250 ευρώ, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης απλογραφικού λογιστικού συστήματος, και των 500 ευρώ, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης διπλογραφικού λογιστικού συστήματος.
- Σε περίπτωση υποτροπής, επιβάλλεται πρόστιμο σε ποσοστό 100% επί του φόρου που θα προέκυπτε από το μη εκδοθέν στοιχείο ή επί της διαφοράς, αντίστοιχα, το οποίο δεν μπορεί να είναι κατώτερο, αθροιστικά ανά φορολογικό έλεγχο, των 500 ευρώ, αν ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης απλογραφικού λογιστικού συστήματος και των 1.000 ευρώ, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης διπλογραφικού λογιστικού συστήματος.
- Σε περίπτωση κάθε νέας υποτροπής, επιβάλλεται πρόστιμο σε ποσοστό 200% επί του φόρου που θα προέκυπτε από το μη εκδοθέν στοιχείο ή επί της διαφοράς, αντίστοιχα, το οποίο δεν μπορεί να είναι κατώτερο, αθροιστικά ανά φορολογικό έλεγχο, των 1.000 ευρώ, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης απλογραφικού λογιστικού συστήματος και των 2.000 ευρώ, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης διπλογραφικού λογιστικού συστήματος.
- Σε περίπτωση υποτροπής για τρίτη φορά, το πρόστιμο τετραπλασιάζεται με το ελάχιστο να είναι 1.000 ευρώ για απλογραφικά βιβλία και 2.000 ευρώ για διπλογραφικά βιβλία.
Άλλα ηλεκτρονικά δόκανα
Παράλληλα η ΑΑΔΕ δρομολογεί και τις ακόλουθες ηλεκτρονικές παρεμβάσεις:
- Στις 12 Οκτωβρίου 2026 καθίσταται υποχρεωτική η διαβίβαση των δεδομένων της Β΄ φάσης για τη φόρτωση, τη μεταφόρτωση και την παραλαβή των αποθεμάτων, καθώς και των δεδομένων των ποσοτικών και ποιοτικών ελέγχων. Η αλλαγή αυτή μεταφέρει το βάρος από την απλή δήλωση της έναρξης μιας διακίνησης στην ψηφιακή καταγραφή της εξέλιξής της και της ολοκλήρωσής της.
- Από την 1η Ιανουαρίου 2027, προγραμματίζεται η εφαρμογή της Ενιαίας Κωδικοποίησης Ειδών σύμφωνα με τη Συνδυασμένη Ονοματολογία (TARIC). Η κωδικοποίηση αναμένεται να προσφέρει μεγαλύτερη τυποποίηση στα δεδομένα των προϊόντων που διακινούνται και να διευκολύνει τις ηλεκτρονικές διασταυρώσεις.
