Μέχρι και στο οριστικό λουκέτο κλιμακώνονται οι ποινές για τις επιχειρήσεις που διαπιστώνονται σημαντικές ελλείψεις οι οποίες θέτουν σε κίνδυνο την υγιεινή και την ασφάλεια των εργαζομένων.
Σύμφωνα με το «Μοντέλο Ενεργειών Συμμόρφωσης» της Ανεξάρτητης Αρχής Επιθεώρηση Εργασίας, οι έλεγχοι για την υγιεινή και την ασφάλεια θα είναι πυκνοί και ειδικά σε επιχειρήσεις που έχουν ιστορικό παραβατικότητας ή λόγω της φύσης της εργασίας τους έχουν μεγάλο βαθμό επικινδυνότητας.
Οι οδηγίες που δίδονται στους ελεγκτές της Επιθεώρησης Εργασίας προβλέπουν, ότι σε περίπτωση που κατά τη διάρκεια ενός ελέγχου εκτιμηθεί ότι ο κίνδυνος που ελλοχεύει εξαιτίας μιας παράβασης υψηλής ή πολύ υψηλής σοβαρότητας είναι άμεσος, ότι δηλαδή είναι μεγάλη η πιθανότητα να προκληθεί εντός συντόμου χρονικού διαστήματος σοβαρό ή/και θανατηφόρο εργατικό ατύχημα, θα πρέπει να εφαρμόζονται κατά απόλυτη προτεραιότητα άμεσα και δραστικά μέσα συμμόρφωσης με προσωρινή διακοπή λειτουργίας τμήματος εξοπλισμού, τμήματος ή του συνόλου της ελεγχόμενης δραστηριότητας, χωρίς να απαιτείται να ολοκληρωθεί η διαδικασία του Μοντέλου Ενεργειών Συμμόρφωσης.
Μέτρα συμμόρφωσης
Σε δεύτερο χρόνο, οι Επιθεωρητές θα επιβάλουν τα κατά την κρίση τους κατάλληλα μέτρα συμμόρφωσης για την αντιμετώπιση και την άρση των εναπομεινάντων κινδύνων στην επιχείρηση, κατ’ εφαρμογή του Μοντέλου Ενεργειών Συμμόρφωσης, ιεραρχώντας τους εν λόγω κινδύνους κατά βαθμό βαρύτητας ως προς την προτεραιότητα της εφαρμογής των μέτρων συμμόρφωσης.
Φυσικά στην επιχείρηση θα καταλογίζονται και πρόστιμα και λοιπές κυρώσεις που προβλέπει η νομοθεσία, ανάλογα με τη σοβαρότητα της βλάβης της υγείας που μπορεί να προκληθεί εξαιτίας μιας παράβασης.
Οι έλεγχοι που διενεργούνται από τις υπηρεσίες της Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία (ΕΑΥΕ) κατατάσσονται σε:
- Τακτικούς / Προγραμματισμένους ελέγχους, οι οποίοι πραγματοποιούνται σύμφωνα με το ετήσιο αναλυτικό πρόγραμμα ελέγχων που βασίζεται στη μεθοδολογία ανάλυσης κινδύνου (risk analysis).
- Έκτακτους ελέγχους (ατυχήματα, καταγγελίες, ειδικές δράσεις – εκστρατείες).
Το πακέτο των κυρώσεων
Η επιβολή διοικητικών κυρώσεων κατά βάση εφαρμόζεται σε περιπτώσεις όπου διαπιστώνονται μεσαίου, υψηλού ή πολύ υψηλού βαθμού κίνδυνοι, αλλά και σε περιπτώσεις που έχει προηγηθεί το στάδιο των γραπτών υποδείξεων και η επιχείρηση δεν έχει λάβει διορθωτικά μέτρα.
Η επιβολή χρηματικού προστίμου μπορεί να επιλεγεί αυτοτελώς ή σε συνδυασμό με λοιπές κυρώσεις ανάλογα με τη σοβαρότητα της παράβασης. Για την επιβολή των παραπάνω διοικητικών κυρώσεων συνεκτιμώνται τα εξής κριτήρια:
- Η σοβαρότητα της βλάβης που μπορεί να προκληθεί στην υγεία και ασφάλεια των εργαζομένων εξαιτίας μίας παράβασης, καθώς και η πιθανότητα να συμβεί ατύχημα εξ αιτίας της παράβασης αυτής.
- Η επαναλαμβανόμενη μη συμμόρφωση στις υποδείξεις των αρμόδιων οργάνων,
- Η επιβολή κυρώσεων για παρόμοιες παραβάσεις στην επιχείρηση στο παρελθόν,
- Ο αριθμός των εργαζομένων του παραρτήματος της επιχείρησης που έχει ελεγχθεί,
Προσωρινό ή ορστικό λουκέτο
Η «ντιρεκτίβα» της Αρχής Επιθεώρησης Εργασίας για την προσωρινή διακοπή της λειτουργίας μπορεί να αφορά στο σύνολο ή σε τμήμα της επιχείρησης ή εκμετάλλευσης ή ακόμα και σε τμήμα του μηχανολογικού εξοπλισμού της.
Το μέτρο αυτό πρέπει να χρησιμοποιείται σε περίπτωση διαπίστωσης πολύ σοβαρών παραβάσεων που θέτουν σε άμεσο, υψηλού ή πολύ υψηλού βαθμού, κίνδυνο την υγεία και ασφάλεια των εργαζομένων και αίρεται άμεσα σε περίπτωση που η επιχείρηση ή εκμετάλλευση συμμορφωθεί προς τις υποδείξεις των επιθεωρητών.
Αναφορικά με την οριστική διακοπή λειτουργίας μιας επιχείρησης ή εγκατάστασης, διευκρινίζεται ότι μπορεί να επιβληθεί αν διαπιστώνεται ότι, παρά την επιβαλλόμενη προσωρινή διακοπή λειτουργίας για το προβλεπόμενο από το νόμο χρονικό διάστημα ή/και τις επιβαλλόμενες διοικητικές κυρώσεις, η επιχείρηση εξακολουθεί να μην λαμβάνει μέτρα συμμόρφωσης προς τις υποδείξεις των επιθεωρητών.
Τονίζεται πάντως, ότι το μέτρο αυτό ως το πλέον αυστηρό, πρέπει να επιβάλλεται μόνο σε περιπτώσεις διαπίστωσης πολύ σοβαρών παραβάσεων που θέτουν σε άμεσο, υψηλού ή πολύ υψηλού βαθμού, κίνδυνο την ασφάλεια και υγεία των εργαζομένων και εφόσον έχουν εξαντληθεί τα ηπιότερα μέτρα επιβολής της νομοθεσίας χωρίς αποτέλεσμα.
Και στην ΕΛΑΣ
Επίσης, σε περιπτώσεις που κρίνεται αναγκαία η ποινική διερεύνηση της υπόθεσης, όπως παραβίαση του μέτρου της προσωρινής ή οριστικής διακοπής λειτουργίας, παρεμπόδιση του ελέγχου, απόπειρα δωροδοκίας των επιθεωρητών κ.ά., η υπόθεση διαβιβάζεται στις αρμόδιες αστυνομικές ή εισαγγελικές αρχές.