Τέλος στη διαμάχη μεταξύ της Anthropic και της κυβέρνησης Τραμπ βάζει η απόφαση του αμερικανικού υπουργείου Εμπορίου να άρει τους περιορισμούς εξαγωγών για τα μοντέλα Claude Fable 5 και Mythos 5, μετά από εβδομάδες έντονων διαπραγματεύσεων και ενώ η εταιρεία τεχνητής νοημοσύνης προειδοποιούσε, ότι οι περιορισμοί έδιναν σημαντικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στους Κινέζους προγραμματιστές.
Η Anthropic ευχαρίστησε τους χρήστες της για την υπομονή τους και όσους συνέβαλαν στην επαναφορά των μοντέλων, επιβεβαιώνοντας ότι η αποκατάσταση της πρόσβασης στο Fable 5 θα ξεκινήσει από σήμερα, Τετάρτη.
Η εταιρεία είχε απενεργοποιήσει την πρόσβαση στα δύο μοντέλα στα μέσα Ιουνίου, συμμορφούμενη με οδηγία της αμερικανικής κυβέρνησης που επικαλούνταν λόγους εθνικής ασφάλειας. Η οδηγία απαιτούσε αναστολή πρόσβασης στα μοντέλα για κάθε αλλοδαπό υπήκοο, είτε βρισκόταν εντός είτε εκτός των ΗΠΑ, συμπεριλαμβανομένων ακόμη και εργαζομένων της ίδιας της Anthropic που δεν διαθέτουν αμερικανική υπηκοότητα.
Η απόφαση είχε προκαλέσει σοβαρές δυσκολίες στην εμπορική διάθεση των νέων μοντέλων, λίγες μόλις ημέρες μετά την παρουσίασή τους.
Ανησυχία για προβάδισμα της Κίνας
Οι περιορισμοί επιβλήθηκαν σε μια περίοδο κατά την οποία οι κινεζικές εταιρείες επιταχύνουν την ανάπτυξη μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης ανοικτού κώδικα, τα οποία προσεγγίζουν ραγδαία τις επιδόσεις των κορυφαίων αμερικανικών συστημάτων, προσφέροντας παράλληλα σημαντικά χαμηλότερο κόστος.
Η απόφαση της κυβέρνησης Τραμπ είχε προκαλέσει έντονες αντιδράσεις από στελέχη του τεχνολογικού κλάδου και επενδυτές, οι οποίοι υποστήριζαν ότι ο περιορισμός της Anthropic έδινε πολύτιμο χρόνο στους Κινέζους ανταγωνιστές να περιορίσουν το τεχνολογικό χάσμα.
Λίγες ημέρες πριν από την πλήρη άρση των περιορισμών, ο υπουργός Εμπορίου των ΗΠΑ, Χάουαρντ Λάτνικ, είχε επιτρέψει την περιορισμένη διάθεση του Mythos 5 σε επιλεγμένες εταιρείες και ομοσπονδιακές υπηρεσίες. Σε σχετική επιστολή ανέφερε ότι είχαν πλέον εφαρμοστεί οι απαραίτητες δικλίδες ασφαλείας, ώστε συγκεκριμένοι «έμπιστοι συνεργάτες» να αποκτήσουν πρόσβαση στο μοντέλο.
Παράλληλα, γνωστοποίησε ότι το υπουργείο συνεργάστηκε στενά με την Anthropic τις προηγούμενες δύο εβδομάδες, προκειμένου να αξιολογηθεί το Fable 5, με στόχο την ευθυγράμμιση της διαδικασίας σε ολόκληρη την ομοσπονδιακή κυβέρνηση και την ενίσχυση της αμερικανικής πρωτοπορίας στην τεχνητή νοημοσύνη.
Παρασκήνιο διαπραγματεύσεων
Η Anthropic είχε μεταβεί άμεσα στην Ουάσιγκτον μετά την επιβολή των περιορισμών στις 12 Ιουνίου, επιδιώκοντας διαπραγματεύσεις με την κυβέρνηση. Κατά τη διάρκεια των συνομιλιών, κεντρικό ρόλο φέρεται να ανέλαβε ένας από τους συνιδρυτές της εταιρείας, αντικαθιστώντας τον διευθύνοντα σύμβουλο στις απευθείας επαφές με την κυβέρνηση.
Η αλλαγή αυτή αποδίδεται στις τεταμένες σχέσεις που είχαν αναπτυχθεί μεταξύ του Λευκού Οίκου και του επικεφαλής της Anthropic, Ντάριο Αμοντέι, ο οποίος είχε διατυπώσει επανειλημμένα δημόσιες θέσεις υπέρ της αυστηρότερης ασφάλειας στην τεχνητή νοημοσύνη και είχε στηρίξει πολιτικά την Κάμαλα Χάρις στις προεδρικές εκλογές του 2024.
Νέα εποχή κρατικού ελέγχου στην τεχνητή νοημοσύνη
Η υπόθεση ανέδειξε και τη μεταβαλλόμενη πολιτική της αμερικανικής κυβέρνησης απέναντι στην ανάπτυξη προηγμένων μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης. Στις αρχές Ιουνίου, ο Ντόναλντ Τραμπ υπέγραψε εκτελεστικό διάταγμα που προβλέπει μεγαλύτερη συμμετοχή της ομοσπονδιακής κυβέρνησης στην αξιολόγηση των νέων συστημάτων AI πριν από την ευρεία κυκλοφορία τους.
Το διάταγμα καλεί τις εταιρείες να υποβάλλουν οικειοθελώς τα μοντέλα τους στις αρμόδιες αρχές για έλεγχο των δυνατοτήτων τους, ενώ δίνει προθεσμία 60 ημερών στις ομοσπονδιακές υπηρεσίες για τη δημιουργία του σχετικού ρυθμιστικού πλαισίου.
Η διαδικασία έχει ήδη επηρεάσει και άλλες κορυφαίες εταιρείες του κλάδου. Την προηγούμενη εβδομάδα η OpenAI ανακοίνωσε τρία νέα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης, μεταξύ των οποίων και το GPT-5.6, διευκρινίζοντας ότι στην πρώτη φάση η διάθεσή τους θα περιοριστεί σε μικρό αριθμό «έμπιστων συνεργατών», σύμφωνα με τις κατευθύνσεις της αμερικανικής κυβέρνησης.
Η εταιρεία επισήμανε, ωστόσο, ότι δεν θεωρεί επιθυμητό η προληπτική κρατική πρόσβαση στα νέα μοντέλα να αποτελέσει μόνιμη πρακτική, καθώς, όπως υποστηρίζει, καθυστερεί τη διάθεση προηγμένων εργαλείων σε χρήστες, επιχειρήσεις, προγραμματιστές, φορείς κυβερνοασφάλειας και διεθνείς συνεργάτες που τα χρειάζονται.
