Τιμολόγια από 42 χώρες με ιδιαίτερα χαμηλή φορολογία περνά από «κόσκινο» η ΑΑΔΕ, αναζητώντας περιπτώσεις όπου δαπάνες ελληνικών επιχειρήσεων χρησιμοποιούνται για να μεταφερθούν κέρδη στο εξωτερικό και να περιοριστεί ο φόρος που καταβάλλεται στην Ελλάδα.
Οι έλεγχοι δεν περιορίζονται στην ύπαρξη ενός τιμολογίου, αλλά οι ελεγκτές εξετάζουν εάν πίσω από κάθε συναλλαγή υπάρχει πραγματική οικονομική δραστηριότητα, εάν παραδόθηκαν τα προϊόντα ή παρασχέθηκαν οι υπηρεσίες που αναγράφονται στα παραστατικά και κυρίως εάν το κόστος που εμφανίζεται στα βιβλία ανταποκρίνεται σε πραγματική επιχειρηματική ανάγκη.
Η λίστα της ΑΑΔΕ περιλαμβάνει χώρες στις οποίες, κατά το φορολογικό έτος 2024, οι συντελεστές φορολογίας εισοδήματος ή κερδών ήταν τουλάχιστον 40% χαμηλότεροι από τους αντίστοιχους που ισχύουν στην Ελλάδα. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται χω΄ρες της ΕΕ και συγκεκριμένα η Κύπρος, η Βουλγαρία, η Ουγγαρία και η Ιρλανδία, ενώ στη λίστα βρίσκονται επίσης χώρες των Βαλκανίων, όπως η Αλβανία, η Βόρεια Μακεδονία, το Μαυροβούνιο, η Βοσνία-Ερζεγοβίνη, το Κόσοβο.
Τι ελέγχει η εφορία
Η συγκεκριμένη κατηγορία συναλλαγών θεωρείται φορολογικά ευαίσθητη, καθώς η μεγάλη διαφορά στη φορολογία μπορεί να δημιουργήσει κίνητρα για τεχνητή μεταφορά κερδών και για το λόγο αυτό η νομοθεσία θέτει αυστηρούς κανόνες για την έκπτωση των σχετικών δαπανών από τα ακαθάριστα έσοδα.
Το κρίσιμο για τις επιχειρήσεις είναι ότι δεν αρκεί να επικαλεστούν την ύπαρξη μιας εμπορικής συναλλαγής, αλλά για να αναγνωριστεί φορολογικά η δαπάνη, θα πρέπει να αποδείξουν ότι είναι πραγματική και συνήθης και ότι δεν αποτελεί μεθόδευση για τη μεταφορά φορολογητέας ύλης σε χώρα με χαμηλότερη φορολογία.
Τονίζεται πως το βάρος της απόδειξης πέφτει στην ίδια την επιχείρηση και στον φορολογικό έλεγχο θα πρέπει να είναι σε θέση να παρουσιάσει πλήρη φάκελο τεκμηρίωσης με εμπορικές συμβάσεις, τιμολόγια, αποδεικτικά πληρωμών, στοιχεία διακίνησης αγαθών και κάθε άλλο έγγραφο που αποδεικνύει την πραγματική εκτέλεση της συναλλαγής. Επίσης, ιδιαίτερα κρίσιμο είναι να αποδεικνύεται και η ουσιαστική παρουσία του αλλοδαπού προμηθευτή ή συνεργάτη.
Βάσει του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου, τα έξοδα που αφορούν πληρωμές προς οντότητες με φορολογική έδρα σε αυτές τις περιοχές απορρίπτονται αυτομάτως από την έκπτωση των ακαθάριστων εσόδων. Η μόνη εξαίρεση υφίσταται όταν η ίδια η ελληνική επιχείρηση καταφέρει να ανατρέψει το τεκμήριο, αποδεικνύοντας ότι οι επίμαχες δαπάνες αντιστοιχούν σε πραγματικές, καθημερινές εμπορικές πράξεις και δεν αποτελούν όχημα μεταφοράς υπεραξίας με σκοπό τη φοροαποφυγή.
Με τους νέους ψηφιακούς διασταυρωτικούς ελέγχους, η φορολογική διοίκηση ξεκαθαρίζει πως οποιοδήποτε εικονικό ή διογκωμένο τιμολόγιο εντοπιστεί θα οδηγεί σε άμεσο καταλογισμό επιπλέον φόρων, εξοντωτικών προστίμων και αμφισβήτηση του συνόλου των δηλωθέντων εξόδων της χρήσης.
Ποιες είναι οι 42 χώρες
Αναλυτικότερα, με την απόφαση του διοικητή της ΑΑΔΕ Γιώργου Πιτσιλή (Α1160/2026) ορίζονται ως κράτη που έχουν προνομιακό φορολογικό καθεστώς, σύμφωνα με την περ. β’ της παρ. 6 του άρθρου 65 του ν. 4172/2013, τα κράτη εκείνα στα οποία το νομικό πρόσωπο ή η νομική οντότητα υπόκειται σε φόρο επί των κερδών ή των εισοδημάτων ή του κεφαλαίου του οποίου ο συντελεστής είναι ίσος ή κατώτερος από το εξήντα τοις εκατό (60%) του συντελεστή φορολογίας νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων που θα οφειλόταν σύμφωνα με τις διατάξεις της ελληνικής φορολογικής νομοθεσίας, εάν ήταν φορολογικός κάτοικος ή διατηρούσε μόνιμη εγκατάσταση κατά την έννοια του άρθρου 6 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος στην Ελλάδα.
Οι 42 χώρες που εμπίπτουν στην κατηγορία αυτή για το φορολογικό έτος 2024, είναι, με αλφαβητική σειρά, οι ακόλουθες:
1. Άγιος Ευστάθιος
2. Αλβανία
3. Ανατολικό Τιμόρ
4. Ανγκουίλα
5. Ανδόρρα
6. Βανουάτου
7. Βερμούδες
8. Βόρεια Μακεδονία
9. Βοσνία -Ερζεγοβίνη
10. Βουλγαρία
11. Βρετανικές Παρθένοι Νήσοι
12. Γιβραλτάρ (έως και 30/06/2024)
13. Γκέρνσεϋ
14. Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα
15. Ιρλανδία
16. Κατάρ
17. Κιργιστάν
18. Κόσσοβο
19. Κύπρος
20. Λιχτενστάιν
21. Μακάο
22. Μαλδίβες
23. Μαυροβούνιο
24. Μολδαβία
25. Μογγολία
26. Μονακό
27. Μπαρμπάντος
28. Μπαχάμες
29. Μπαχρέιν
30. Μπελίζ
31. Μποναίρ
32. Νήσοι Κέϋμαν
33. Νήσοι Μάρσαλ
34. Νήσοι Τερκς και Κάικος
35. Νήσος του Μαν
36. Ουγγαρία
37. Παραγουάη
38. Σάμπα
39. Σαουδική Αραβία
40. Τζέρσεϋ
41. Τοκελάου
42. Τουρκμενιστάν