Μείωση τζίρου σε σχέση με πέρυσι κατέγραψαν κατά τη φετινή εορταστική περίοδο σχεδόν οκτώ στις δέκα επιχειρήσεις-μέλη του Εμπορικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης (ΕΣΘ), οι οποίες αποδίδουν την πτώση κυρίως στην υποχώρηση της αγοραστικής δύναμης των καταναλωτών και δευτερευόντως στις αγροτικές κινητοποιήσεις.
Τα παραπάνω προκύπτουν από έρευνα του ΕΣΘ για την αγοραστική κίνηση κατά την περίοδο Χριστουγέννων 2025-Πρωτοχρονιάς 2026, σε δείγμα περίπου 200 επιχειρήσεων.
Αναλυτικότερα, με βάση τα ευρήματα της έρευνας, το 77% των επιχειρήσεων δήλωσαν ότι ο τζίρος τους μειώθηκε σε σχέση με τη πέρυσι, το 11,6% ότι κατεγράφη αύξηση και το 11,4% ότι παρέμεινε στα ίδια επίπεδα. Μεταξύ των επιχειρήσεων που κατέγραψαν μείωση τζίρου, σχεδόν οι μισές (46,4%) ανέφεραν πτώση μεταξύ 11% έως 25%, ενώ σημαντικό ποσοστό (35,7%) δήλωσαν μείωση από 26% έως 50%. Μικρότερη μείωση, έως 10%, κατέγραψε το 14,3%, ενώ υπήρξαν και κάποιες επιχειρήσεις (3,6%) που βίωσαν πτώση άνω του 50%.
Βασικός παράγοντας που επηρέασε το αποτέλεσμα της εορταστικής περιόδου ήταν, σύμφωνα με το 80% των ερωτηθέντων, η οικονομική κατάσταση των καταναλωτών. Σε χαμηλότερα ποσοστά ακολούθησαν οι αγροτικές κινητοποιήσεις (11,4%), οι προσφορές που προηγήθηκαν (5,7%) και ο τουρισμός (2,9%). Η έρευνα έδειξε ότι η επισκεψιμότητα στα καταστήματα, κατά την εορταστική περίοδο, παρουσίασε επίσης πτωτική τάση. Συγκεκριμένα, το 57,1% των επιχειρήσεων δήλωσε ότι ήταν αρκετά ή πολύ μειωμένη, ενώ μόνο το 14,3% παρατήρησε αύξηση. Το 28,6% ανέφερε σταθερή επισκεψιμότητα.
Η μεγαλύτερη εμπορική κίνηση καταγράφηκε κυρίως τις παραμονές των εορτών, όπως δήλωσε το 68,6% των επιχειρήσεων. Ακολούθησαν οι καθημερινές της υπό εξέταση περιόδου με 19,9%, ενώ περιορισμένη ήταν η κίνηση τα Σαββατοκύριακα (8,6%). Ελάχιστες επιχειρήσεις (2,8%) ανέφεραν αυξημένη κίνηση σε όλη τη διάρκεια της εορταστικής περιόδου.
Η πελατεία των επιχειρήσεων προήλθε κυρίως από ημεδαπούς καταναλωτές, σύμφωνα με το 62,9% των ερωτηθέντων. Το 37,1% ανέφερε πως η πελατεία της αποτελούταν τόσο από ημεδαπούς, όσο και από αλλοδαπούς καταναλωτές. Δεν καταγράφηκαν περιπτώσεις επιχειρήσεων, που εξυπηρέτησαν αποκλειστικά αλλοδαπούς καταναλωτές.
Οι περισσότερες επιχειρήσεις (64%) πραγματοποίησαν προσφορές κατά την εορταστική περίοδο, ενώ το 36% δεν εφήρμοσε κάποια μείωση τιμής. Από όσες πραγματοποίησαν προσφορές, το μεγαλύτερο ποσοστό (45,4%) πρόσφερε τιμές μειωμένες κατά 11%-20%. Οι περισσότερες επιχειρήσεις θεωρούν ότι οι προσφορές δεν αύξησαν ουσιαστικά τις πωλήσεις. Συγκεκριμένα, το 77,1% δήλωσε ότι οι προσφορές συνέβαλαν λίγο ή καθόλου στην ενίσχυση των πωλήσεων, ενώ μόλις το 22,9% εκτίμησε ότι είχαν κάποια θετική επίδραση. Οι περισσότερες επιχειρήσεις (54,3%) δεν αναμένουν αλλαγές από τη χειμερινή εκπτωτική περίοδο, ενώ το 31,4% προβλέπει αρνητική επίδραση, το 11,4% θετικό αποτέλεσμα και 2,9% δεν μπόρεσε να κάνει κάποια εκτίμηση.
Αυξάνονται τα λουκέτα
«Κάθε πέρυσι και καλύτερα», επισημαίνει, σχολιάζοντας τα αποτελέσματα της έρευνας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο πρόεδρος του ΕΣΘ, Παντελής Φιλιππίδης, που χαρακτηρίζει «τραγική» την κατάσταση που βιώνουν οι εμπορικές επιχειρήσεις. Όπως λέει, στην αντίστοιχη έρευνα του 2024-2025, το ποσοστό των επιχειρήσεων που δήλωσαν μείωση τζίρου ήταν μικρότερο σε σχέση με την τρέχουσα, ενώ πλέον δεν συρρικνώνεται απλά ο κύκλος εργασιών των καταστημάτων, αλλά και οι εναπομείνασες ελπίδες για καλύτερες ημέρες: «Η ελπίδα τελειώνει. Καθημερινά τα λουκέτα σε εμπορικά καταστήματα αυξάνονται. Μπορεί κάποια να ανοίγουν και άλλα να κλείνουν, αλλά κατά τη διάρκεια του 2025 υπήρχαν κατά μέσο όρο 15 καταστήματα άδεια στη Μητροπόλεως και άλλα τόσα στην Τσιμισκή. Στην δε Ιωνος Δραγούμη, καιρό τώρα, τα ρολά είναι κατεβασμένα σε ολόκληρα οικοδομικά τετράγωνα, ενώ και στην Εγνατία έχουμε 80 μαγαζιά άδεια. Την τελευταία δεκαετία το εμπόριο διαρκώς συρρικνώνεται -έχουν πια αρχίσει να φαίνονται τα "κοκαλάκια του εμπόρου"» λέει χαρακτηριστικά ο κ. Φιλιππίδης.
Σε ερώτημα πώς είναι δυνατόν για την κατάσταση να ευθύνεται η μείωση της αγοραστικής δύναμης των καταναλωτών, όταν έξω από τα μεγάλα εμπορικά κέντρα της Θεσσαλονίκης υπήρξαν κατά την περίοδο των εορτών τεράστιες ουρές αυτοκινήτων, απαντά πως οι άνθρωποι που κινούνται στο κέντρο είναι κανονικά υπερδιπλάσιοι σε αριθμό, σε σχέση με εκείνους που επισκέπτονται τα εμπορικά κέντρα, απλά «χάνονται» στους δρόμους, επειδή διαχέονται σε όλη την πόλη. Αντίθετα, στα εμπορικά κέντρα εμφανίζονται συγκεντρωμένοι σε ένα σημείο, με αποτέλεσμα να δημιουργείται η ψευδαίσθηση της μαζικής προσέλευσης, ενώ πολλοί από αυτούς δεν πραγματοποιούν αγορές στα εμπορικά καταστήματα, αλλά επισκέπτονται τους κινηματογράφους, τα σούπερ μάρκετ ή τα καφέ, που στεγάζονται στα malls.
Κατά τον κ. Φιλιππίδη, το εμπόριο δεν πρόκειται να ορθοποδήσει, αν η κυβέρνηση δεν αναλάβει δράση για την πάταξη της αισχροκέρδειας και τη μείωση του ενεργειακού κόστους. «Όταν η τιμή ενός προϊόντος πρώτης ανάγκης στο ράφι έχει αυξηθεί κατά 150%, σε σχέση με λίγα χρόνια πριν, όταν η τιμή του πετρελαίου και της βενζίνης στην Ελλάδα δεν πέφτει ποτέ, σε αντίθεση με ό,τι συμβαίνει σε άλλες χώρες και όταν το ενεργειακό κόστος για νοικοκυριά και επιχειρήσεις είναι αυτό που είναι, πώς να δουλέψει το εμπόριο;», καταλήγει ο κ. Φιλιππίδης.
