Η "βαρυχειμωνιά" για τα νοικοκυριά και τους καταναλωτές ενέσκηψε φέτος νωρίς, με τη μεγάλη αύξηση του ενεργειακού κόστους και και τον συνεχιζόμενο καλπασμό των τιμών καταναλωτικών αγαθών, που εκτόξευσαν τον πληθωρισμό στο 5,1% τον Σεπτέμβριο. Η συνέχεια προμηνύεται δυσκολότερη για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, καθώς οι καιρικές συνθήκες θα αυξήσουν τις αναγκαίες δαπάνες.
Αλλά δεν είναι μόνον αυτοί που υποφέρουν από την ακρίβεια και μπορεί να περάσουν έναν δύσκολο, "παγωμένο" χειμώνα. Η χειμερινή οικονομική δοκιμασία αναμένεται να έχει και πολιτικές επιπτώσεις, καθώς μετά την χειμερινή περίοδο η χώρα μας θα εισέλθει στην επίσημη προεκλογική περίοδο.
Η κυβέρνηση θα δυσκολευτεί να πείσει την κοινή γνώμη και τους ψηφοφόρους ότι για όλα φταίνε οι γεωπολιτικές εξελίξεις και η διεθνής συγκυρία και ότι η ίδια έκανε ό,τι ήταν εφικτό για την στήριξη των χαμηλότερων εισοδηματικών στρωμάτων και των μικρών επιχειρήσεων
Ελάφρυνση βαρών
Το στοίχημα της κυβέρνησης είναι η ελάφρυνση των πρόσθετων βαρών που θα κληθεί να επωμιστεί η ελληνική κοινωνία, χωρίς ταυτόχρονα να διασαλευτούν οι δημοσιονομικές ισορροπίες. Πρόκειται αναμφίβολα για δύσκολη άσκηση, ενώ οι δημοσκοπήσεις καταγράφουν ήδη κόπωση του εκλογικού σώματος.
Οι πρόσφατες ανακοινώσεις του πρωθυπουργού ουσιαστικά συμπεριελάμβαναν ένα μέτρο αμιγώς για τον περιορισμό της φουσκωμένης ενεργειακής δαπάνης. Την επιδότηση 15 λεπτών ανά λίτρο στην αντλία του ντίζελ μέχρι τις 15 Οκτωβρίου, ώστε μαζί με την έκπτωση των διυλιστηρίων η ελάφρυνση να φτάσει στα 20 λεπτά.
Ταυτόχρονα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανακοίνωσε ότι πριν τις 15 Οκτωβρίου θα γίνει γνωστή η τιμή με την οποία θα ξεκινήσει η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης, σε τιμή είναι χαμηλότερη από το 1,75 ευρώ, που έκλεισε στα τέλη Απριλίου η προηγούμενη περίοδος.
Αρκούν αυτές οι παρεμβάσεις; Προφανώς δεν φτάνουν, τόσο για τη σημερινή κατάσταση, όσο και για τις προκλήσεις των αρκετών επόμενων εβδομάδων. Είναι ενδεικτικό ότι δεν υπάρχουν προς το παρόν παρεμβάσεις για την τιμή της βενζίνης, που «καίει» εκατομμύρια οδηγούς. Ακόμη ένα νοικοκυριό που θα βάλει ένα λίτρο πετρέλαιο θέρμανσης τον Οκτώβριο με 1,75 ευρώ το λίτρο, όταν πέρυσι το άνοιγμα έγινε με 1,1 ευρώ θα πληρώσει παραπάνω 650 ευρώ.
Οι ελπίδες στην ΕΕ και ο κίνδυνος
Το Μαξίμου έχει εναποθέσει τις ελπίδες στην Ευρωπαϊκή Ένωση και σε μια ευρύτερη πρωτοβουλία, που θα επιτρέψει στην κυβέρνηση να πάρει δραστικά μέτρα, όπως η προσωρινή έστω μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης. Εξ ου και η επιστολή, με το σχετικό αίτημα, του Κ. Μητσοτάκη στην πρόεδρο Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα Φον Ντερ Λάϊεν. Ωστόσο, όπως σχεδόν πάντα συμβαίνει με την ΕΕ η διαδικασία λήψης αποφάσεων είναι χρονοβόρα. Μόνο που στην περίπτωση της Ελλάδας, η οποία βρίσκεται σε ευρεία προεκλογική περίοδο, η καθυστέρηση ίσως συνεπάγεται εκλογικές απώλειες για τους κυβερνώντες.
Πάντως, ο Κ. Μητσοτάκης ξεκαθάρισε δεν μπαίνει στον πειρασμό των παροχών πέραν των δημοσιονομικών δυνατοτήτων. «Είναι εύκολο να ανοίξω το πουγκί. Δεν θα το κάνω γιατί προέχει να χτίσουμε στην πρόοδο που έχουμε πετύχει και να σφυρηλατήσουμε τη σχέση εμπιστοσύνης που έχουμε οικοδομήσει», ανέφερε μιλώντας στη Κατερίνη. Επίσης, έδωσε το στίγμα των προθέσεών του για την τακτική αντιμετώπισης των νέων προκλήσεων: «Και τώρα που είμαστε αντιμέτωποι με ενεργειακή κρίση πόσο υπεύθυνη η πολιτική μας να κρατάμε εφεδρείες για να στηρίζουμε την κοινωνία».
Είναι φανερό ότι η κυβέρνηση επιλέγει να μην παρέμβει εμπροσθοβαρώς, αλλά να δρα ανάλογα με τις εξελίξεις. Όμως πολιτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι αν μέσα στον χειμώνα η δυσαρέσκεια ενταθεί, λόγω ανεπαρκών μέτρων, τότε δύσκολα το κλίμα θα αλλάξει μέχρι τις κάλπες της άνοιξης.
Γ.Δ.
