Με ρυθμούς άνευ προηγουμένου μετακινούνται οι πλουσιότερες οικογένειες του κόσμου. Δισεκατομμυριούχοι και "ultra-high-net-worth" άτομα αλλάζουν χώρα κατοικίας -και συχνά υπηκοότητα- αντιμετωπίζοντας πλέον τον γεωπολιτικό και θεσμικό κίνδυνο όπως ακριβώς τον χρηματοοικονομικό: ως κάτι που πρέπει να διαφοροποιείται.
Σύμφωνα με στοιχεία της UBS, το 36% των δισεκατομμυριούχων πελατών της έχει ήδη μετεγκατασταθεί τουλάχιστον μία φορά μέσα στο 2025, ενώ επιπλέον 9% εξετάζει σοβαρά μια τέτοια κίνηση. Για όσους είναι κάτω των 54 ετών, το ποσοστό εκτοξεύεται στο 44%.
Η μετανάστευση πλούτου δεν είναι νέο φαινόμενο. Αυτό που αλλάζει ριζικά είναι το κίνητρο. Όπως επισημαίνουν σύμβουλοι οικογενειακών γραφείων (family offices), η επιλογή χώρας δεν βασίζεται πλέον μόνο στη φορολογία ή την ποιότητα ζωής, αλλά στην πολιτική σταθερότητα, την προβλεψιμότητα των κανόνων και τη θεσμική ανθεκτικότητα.
«Οι εύπορες οικογένειες αντιμετωπίζουν πλέον το πού ζουν όπως το χαρτοφυλάκιό τους: δεν θέλουν να εξαρτώνται από μία μόνο δικαιοδοσία», εξηγεί ο Deepesh Agarwal, συνιδρυτής της Farro & Co, μιλώντας στο CNBC.
Η ταχύτητα με την οποία αλλάζουν οι πολιτικές αποφάσεις εντός ενός και μόνο εκλογικού κύκλου, έχει μετατρέψει τη γεωπολιτική από παράγοντα φόντου σε κυρίαρχο κριτήριο.
Το σοκ της Βρετανίας και η «αμυντική» μετανάστευση
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το Ηνωμένο Βασίλειο. Η κατάργηση του καθεστώτος non-dom τον Απρίλιο του 2025 προκάλεσε μαζική επανεκτίμηση της χώρας από τους εύπορους κατοίκους της.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Henley & Partners, η Βρετανία έχασε καθαρά περίπου 16.500 εκατομμυριούχους μέσα στο 2025, με περιουσία που αγγίζει τα 92 δισ. δολάρια.
Σε αντίθεση με προηγούμενα κύματα μετανάστευσης, που καθοδηγούνταν από αισιοδοξία και αναζήτηση ευκαιριών, η σημερινή μετακίνηση έχει έντονα αμυντικό χαρακτήρα. Στόχος είναι η προστασία περιουσίας, η διασφάλιση διαγενεακής συνέχειας και η διατήρηση ευελιξίας σε έναν ασταθή κόσμο.
Πού κατευθύνεται ο παγκόσμιος πλούτος
Παρά τη γεωγραφική διασπορά, ο πλούτος συγκεντρώνεται σε λίγους, συγκεκριμένους προορισμούς.
Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα
Αναδεικνύονται στον απόλυτο «νικητή» της τρέχουσας περιόδου. Μηδενικός φόρος εισοδήματος, απουσία φόρων περιουσίας και ένα ευέλικτο καθεστώς Golden Visa έχουν μετατρέψει τη χώρα σε κορυφαίο πόλο έλξης. Η Henley & Partners εκτιμά καθαρή εισροή 9.800 εκατομμυριούχων σε έναν μόνο χρόνο.
Ευρώπη
Η Πορτογαλία και η Ελλάδα παραμένουν ελκυστικές μέσω προγραμμάτων golden visa, ενώ Ιταλία, Μονακό και Ελβετία προσελκύουν οικογένειες που δίνουν προτεραιότητα στη μακροπρόθεσμη σταθερότητα και τη φορολογική βεβαιότητα.
Ασία και νέοι παίκτες
Η Σιγκαπούρη συνεχίζει να προσελκύει πλούτο χάρη στο ρυθμιστικό της πλαίσιο, παρά τα αυστηρότερα κριτήρια εισόδου. Παράλληλα, η Σαουδική Αραβία κερδίζει έδαφος μέσω του Premium Residency Program, ενώ χώρες της Καραϊβικής λειτουργούν ως «στρατηγικά συμπληρώματα» δεύτερης υπηκοότητας.
Μια δομική αλλαγή
Οι σύμβουλοι πλούτου συμφωνούν πως η ιδιωτική μετανάστευση κεφαλαίων δεν αποτελεί πλέον περιθωριακό φαινόμενο. Αντίθετα, συνιστά μια βαθιά διαρθρωτική αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο οι ισχυρότεροι οικονομικά πολίτες του κόσμου αντιλαμβάνονται την ασφάλεια, την κυριαρχία και την ελευθερία τους.
Σε έναν κόσμο όπου οι κανόνες αλλάζουν γρήγορα, η μετανάστευση του πλούτου δεν είναι πια εξαίρεση, αλλά ο νέος κανόνας.
* Οι πληροφορίες του άρθρου προέρχονται από το CNBC